|
Rekordziści świata roślin.(cz.4)
Kontynuując temat, chciałbym przedstawić najbardziej wiekowe drzewa na świecie.
Przedtem jednak wspomnę o skandalu, jaki poruszył, skądinąd spokojny, światek dendrochronologów. Otóż kilka lat temu, pewna osoba, podając się za znawcę tematu, poinformowała jednego z przedstawicieli Księgi Rekordów Guinessa, że odkryła najstarsze drzewo na świecie, Eternal God Tree - egzemplarz sekwoi, liczący 12 000 lat. Osobnik ten twierdził, że inny wskazany okaz, osiągnął 7 000 lat. Przypadkiem, ten drugi został wcześniej przebadany przez specjalistów i jego wiek określono na 2 026 lat. Z kolei wiek pierwszego, po pobraniu próbek został wyliczony na około 1 200 lat - 1/10 domniemanego wieku. Jednak dane te zostały opublikowane, rozpowszechnione w mediach i wciąż jeszcze można się na nie natknąć, choć nie ma w nich ani krzty prawdy [Ch.J. Earle].
Zestawienie najstarszych "iglaków", według różnych autorów zawiera Tabela 1 [tabela 1].
Niewątpliwie najstarszym drzewem świata jest sosna długowieczna - Pinus longaeva [foto1, foto2, foto3, foto4], znana również jako sosna oścista - Pinus aristata v.longaeva. Najstarszy zbadany egzemplarz nosi nazwę "Matuzalem", zaś jego wiek wynosi 4 789 lat. Inny, nazwany "Prometeuszem", niestety badany "post mortem", miał 4 844 lata. Wydaje się wysoce prawdopodobne, że gdzieś w Górach Białych rośnie - czekając na swojego odkrywcę - okaz, którego wiek przekracza 5 000 lat. W obszarze tym znajdują się liczne martwe drzewa, nie rozkładające się zbyt szybko, ze względu na stosunkowo niskie temperatury i suchy klimat [bardzo małe opady rzędu 25-50 mm rocznie]. Dzięki temu udało się stworzyć chronologiczny ciąg przyrostów rocznych [słojów] obejmujący ponad 8 000 lat.
Kolejnym rekordzistą jest Fitzroya cupressoides [foto5, foto6], rosnąca w pd. Chile i Argentynie. Pochodzące z Chile drzewo osiągnęło wiek 3 622 lata [Lara i Villalba, 1993].
Trzecie miejsce na liście najstarszych dzierży mamutowiec - Sequoiadendron giganteum [foto7, foto8, foto9]. Dożywa on do 3 300 lat. Jest to niemal pod każdym względem wyjątkowe drzewo - w każdym rankingu lokuje się w ścisłej czołówce.
Na kolejnym miejscu znajduje się jałowiec zachodni - Juniperus occidentalis, z wynikiem 2 675 lat [foto10, foto11]. Następny z kolei to Lagarostrobos franklinii, liczący 2500 lat. Co prawda, w dwóch ostatnich przypadkach opinie są szczególnie podzielone - patrz tabela 1.
Wśród drzew, którym udało się przekroczyć wiek 2 000 lat znajdują się jeszcze:
- sosna oścista ( Pinus aristata ) - 2 425 lat [foto12, foto13],
- sekwoja wieczniezielona ( Sequoia sempervirens ) - 2 200 lat [foto14, foto 15],
- sosna ( Pinus balfouriana ) - 2 110 lat [foto16, foto17].
Być może podobny wiek osiągnęły również:
- szydlica japońska ( Cryptomeria japonica ) [foto18, foto19],
- cis pospolity ( Taxus baccata ) [foto20],
- welwiczja przedziwna ( Welwitschia mirabilis ) [foto21, foto22].
Jednak dane dotyczące tych gatunków opierają się jedynie na szacunkach, więc trudno mieć do nich pełne zaufanie. Niektórzy idą znacznie dalej - najstarsze angielskie cisy Tisbury Yew oraz Crowhurst Yew są oceniane na 4 000 lat [Hartzell].
W porównaniu z powyższymi okazami nasz rodzimy cis z Henrykowa Lubańskiego, liczący według Cezarego Pacyniaka 1 250 lat wygląda nader skromnie. Inne nasze "iglaki" znajdują się daleko w tyle za licznymi kilkusetletnimi dębami i lipami.
Foto 1, 3, 4, 6 © Christopher J. Earle
Foto 2 © Robert Van Pelt
Foto 5 © Renzo Motta
Foto 7, 8, 9, 16 © Charles Webber, California Academy of Sciences
Foto 10-13, 18, 19 - nn.
Foto 14 © Sherry Ballard, California Academy of Sciences
Foto 15, 17 © Brother Alfred Brousseau, Saint Mary's College of California
Foto 20 © Tim Hills
Foto 21, 22 © Thomas Schoepke
Adam Łapott
|
){kind=link}
){kind=link}
){kind=link}
){kind=link}
){kind=link}
){kind=link}
){kind=link}
){kind=link}
){kind=link}
){kind=link}
){kind=link}
){kind=link}
){kind=link}
){kind=link}
){kind=link}
){kind=link}
){kind=link}
){kind=link}
){kind=link}
){kind=link}
){kind=link}
){kind=link}